Rouw is liefde die blijft

Rouw is een onderwerp dat regelmatig terugkomt in de spreekkamer tijdens gesprekken met patiënten. Voorheen dacht ik bij rouw vooral aan het verlies van een gezins- of familielid. Inmiddels heb ik in de praktijk geleerd dat rouw veel breder is dan dat. 

Zo sprak ik een meneer die enorm verdrietig was om het verlies van zijn hond. Voor hem was dit niet zomaar een dier, maar een lid van zijn gezin. De zorg voor zijn hond gaf structuur aan zijn dagelijks leven. Hij wandelde meerdere keren per dag, weer of geen weer, en maakte onderweg een praatje met dorpsgenoten. Alleen wandelen voelt voor hem anders, hij mist daarbij een doel. Het gemis is daardoor groot. 

Ook denk ik aan een oudere mevrouw die in korte tijd haar twee beste vriendinnen verloor. Ze mist nu vooral een maatje om even te kunnen bellen om de dag mee door te nemen. Ze probeerde wel om nieuwe contacten te leggen en oude contacten te herstellen, maar dat bleek niet eenvoudig. Bovendien voelde zij zich met niemand meer zo verbonden als met haar overleden vriendinnen. 

Wat mij opvalt, is hoe rouw doorwerkt in iemands gezondheid. Verdriet kan zich uiten in lichamelijke klachten, vermoeidheid of somberheid. En soms zoeken mensen juist voortdurend afleiding om het verdriet niet te hoeven voelen. Rouw is niet iets wat je even oplost. Het komt en gaat in golven en kan op onverwachte momenten terugkomen. 

Ik besprak dit ook met mijn collega poh-ggz. Wat mij daarbij vooral bijbleef, is haar opmerking dat verdriet een emotie is die er mag zijn. Rouw en verdriet om iemand betekenen dat er veel liefde is geweest voor die persoon, of dier. Dat vind ik een mooie gedachte. 

Ik neem me voor om dit vaker mee te geven aan patiënten die rouw ervaren. Het verzacht het gemis niet, maar het geeft wel erkenning. En soms is dat precies wat iemand nodig heeft. 

Soebira Corné  

Soebira Corné is werkzaam als praktijkondersteuner bij huisartsenpraktijk Asperen via Star-shl.